Қазіргі таңда Қазақстан Республикасының мемлекеттік саясаты, Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың «Әділетті Қазақстан» тұжырымдамасы мен заңнамалық реформалар аясында шағын және орта бизнесті (ШОБ) дамыту, отандық өндірісті ынталандыру, аграрлық секторды қаржылай қолдау және ауылдық жерлерде кәсіпкерлік белсенділікті арттыру – мемлекеттік саясаттың ең басты стратегиялық басымдықтарының бірі болып табылады.
Мемлекет басшысы өзінің бағдарламалық сөздерінде: «Кәсіпкерлік – ұлттық экономиканың басты қозғаушы күші. Мемлекет тарапынан бөлінетін жеңілдетілген қаржылық ресурстар, субсидиялар мен кепілдіктер әрбір бастамашыл азаматқа, әсіресе өңірлердегі кәсіпкерлерге кедергісіз әрі қолжетімді болуы тиіс. Ол үшін қаржы институттары мен әкімдіктер кабинетте отырмай, кәсіпкерлерге өздері барып, түсіндіру және консультация беру жұмыстарын күшейтуі шарт» деп үнемі баса айтып келеді.
Осыған байланысты, Арыс қаласында қала әкімінің орынбасары Ерғали Қуандықтың төрағалығымен мемлекеттік бағдарламалар аясында ұсынылатын жеңілдетілген несиелендіру және қаржылай қолдау шараларын түсіндіруге арналған көшпелі консультациялық кездесу өтті. Арыс қаласы әкімдігінің ғимаратында өткен бұл іскерлік басқосу – жергілікті билік, ұлттық институционалдық даму қорлары, екінші деңгейлі банктер мен жергілікті бизнес өкілдері арасындағы ашық диалогты орнықтырудың, кәсіпкерлік жобаларға жол ашудың маңызды алаңына айналды.
Бұл көшпелі консультациялық кездесудің басты ерекшелігі – кәсіпкерлерге қажетті барлық қаржылық операторлар мен даму институттары өкілдерінің бір алаңда толық құрамда бас қосуы болды. Жиынға жергілікті кәсіпкерлер, жеке кәсіпкерлер (ЖК), шаруа қожалықтарының (ШҚ) иелері мен агроөнеркәсіп саласының мамандары, «Даму» кәсіпкерлікті дамыту қоры АҚ өкілдері, «ҚазАгроҚаржы» АҚ өкілдері (ауыл шаруашылығы техникасы лизингі бойынша), «Аграрлық несие корпорациясы» АҚ өкілдері (АПК өнімдерін өндірушілерді қаржыландыру операторы) және «Банк ЦентрКредит» АҚ өкілдері (екінші деңгейлі банк секторынан) қатысты.
Кездесу «Мобильді фронт-офис» жобасы аясында ұйымдастырылды. Бұл форматтың негізгі тиімділігі – кәсіпкерлердің түрлі мекемелерге барып, уақыт жоғалтпай, өз қаласында бір жерден барлық қаржы ұйымдарының қызметтері мен шарттары бойынша толыққанды ақпарат алуына мүмкіндік беруінде.
Кездесу барысында «Мобильді фронт-офис» жобасы аясында кәсіпкерлерге мемлекеттік қолдау бағдарламаларының тетіктері, жеңілдетілген несиелердің заңнамалық шарттары, пайыздық мөлшерлемелерді субсидиялау және кепілдендіру мүмкіндіктері жан-жақты түсіндірілді. Қаралған негізгі қаржылық құралдар мен бағыттар негізінен «Даму» қоры арқылы қолдауға ие болады.
Мәселен, сыйақы мөлшерлемесін субсидиялау барысында екінші деңгейлі банктер арқылы алынған несиелердің пайыздық мөлшерлемесін мемлекет тарапынан субсидиялау арқылы кәсіпкер үшін түпкілікті пайызды 7-8 пайызға дейін төмендету және кепіл мүлкі жетіспейтін бастауыш немесе жұмыс істеп тұрған кәсіпкерлерге «Даму» қоры тарапынан 85 пайызға дейін кепілдеме (гарантия) беру тетіктері қарастырылған.
Аграрлық секторды қаржыландыру тетігінде ауыл шаруашылығы құрылымдарына, шаруа қожалықтарына мал басын көбейтуге, егіс науқанын жүргізуге, қайта өңдеу өндірістерін ашуға арналған 2,5 пайыз – 5 пайыз аралығындағы жеңілдетілген микрокредиттер мен «Ауыл аманаты» жобасы аясында ауылдық жерлерде кооперативтерді дамыту мен жеке қосалқы шаруашылықтарды несиелеу шарттары қамтылған.
Техникалық қайта жарақтау («ҚазАгроҚаржы» АҚ) бойынша агроөнеркәсіп кешеніне арналған заманауи ауыл шаруашылығы техникалары мен жабдықтарын тиімді лизингтік шарттармен (аванстық төлемі төмендетілген, ұзақ мерзімді) алу мүмкіндіктері және екінші деңгейлі банктердің сервистері («Банк ЦентрКредит» АҚ) барысында бизнесті айналым қаражатын толықтыруға, инвестициялық жобаларды қаржыландыруға арналған банктік өнімдер, POS-терминалдар жүйесі және цифрлық банкинг қызметтері көзделген.
Жиын соңында Арыс қаласының кәсіпкерлері мен шаруалары қаржы ұйымдарының мамандарына өздерін толғандырған өзекті сұрақтарын қойып, өздерін толғандырған түрлі сауалдарына консультациялар алды. Мәселен, кәсіпкерлер тарапынан қойылған басты сауалдарға тоқталсақ, кепілге қойылатын жылжымайтын мүлікті бағалау және өңірдегі жылжымайтын мүлік коэффициентінің несие көлеміне әсері, ауыл шаруашылығы техникаларын лизингке алудағы құжаттар тізбегі мен өтінімді қарау мерзімдері мен бастауыш кәсіпкерлер (стартаптар) үшін қайтарымсыз гранттар мен жеңілдетілген несиелердің айырмашылықтары және несиелік тарихтың тазалығын сақтау және қайта қаржыландыру (рефинансирование) шарттары жайында өрбіді.
Қаржы ұйымдарының мамандары мен қала әкімінің орынбасары Ерғали Қуандық әрбір кәсіпкердің сұрағына заңнама талаптарына сәйкес тұщымды әрі егжей-тегжейлі жауап беріп, мемлекеттік бағдарламаларға қатысу тәртібі бойынша қажетті нұсқаулықтар ұсынды. Қала әкімінің орынбасары Ерғали Қуандық өз сөзінде мұндай консультациялық кездесулердің Арыс қаласының әлеуметтік-экономикалық дамуы үшін стратегиялық маңызы бар екеніне ерекше тоқталып өтті.
Арыс қаласында қала әкімінің орынбасары Ерғали Қуандықтың төрағалығымен және «Даму» қоры, «ҚазАгроҚаржы», «Аграрлық несие корпорациясы» мен «Банк ЦентрКредит» өкілдерінің қатысуымен өткен «Мобильді фронт-офис» көшпелі консультациялық кездесуі – жергілікті кәсіпкерлікті қолдауға бағытталған өте маңызды әрі нәтижелі қадам болды.
Мемлекеттік бағдарламалардың мүмкіндіктерін тиімді пайдаланған арыстық кәсіпкерлер өз бизнестерін кеңейтіп, өңір экономикасының одан әрі гүлденуіне зор үлес қоса берері сөзсіз.